Guanyin, czyli symbol miłosierdzia w Chinach

Guanyin (chin. 观音) od wieków jest jednym z najbardziej popularnych bóstw w buddyzmie mahajany. Jej wizerunki można odnaleźć w świątyniach, malarstwie, literaturze oraz opowieściach ludowych, a dla wiernych jest symbolem miłosierdzia i opieki nad cierpiącymi. Choć wywodzi się z buddyzmu, z czasem stała się czymś więcej niż postacią religijną. Weszła na stałe do historii i…

Buddyzm w Chinach. Z Indii do Kraju Środka

W dziejach Chin buddyzm zajmuje miejsce szczególne. Choć nigdy nie był jedyną religią ani wyłącznym fundamentem chińskiej cywilizacji, przez niemal dwa tysiące lat pozostawał jednym z najważniejszych elementów krajobrazu religijnego i intelektualnego Kraju Środka. Współistniał z konfucjanizmem, który kształtował życie społeczne i polityczne, oraz z taoizmem, głęboko zakorzenionym w rodzimej kulturze i wyobraźni religijnej. Relacje…

Światło lotosu, czyli jak Korea Południowa świętuje urodziny Buddy

Współczesny Seul jawi się obserwatorom jako tętniące życiem centrum technologiczne, zdominowane przez strzeliste wieżowce, kolorowe billboardy i dynamiczne tempo późnokapitalistycznego życia. Raz w roku ta ultranowoczesna struktura miejska ulega jednak metamorfozie. Ulice metropolii rozświetlają się tysiącami barwnych lampionów w ramach festiwalu Yeondeunghoe (kor. 연등회). To spektakularne wydarzenie zwiastuje jedno z najważniejszych świąt w koreańskim kalendarzu…

Droga, rytuał i przebudzenie. Religijny krajobraz Chin

Religie Chin kojarzą się często z górskimi świątyniami, taoistycznymi mędrcami i spokojem buddyjskich klasztorów. W rzeczywistości jednak chiński świat religijny przypomina raczej ogromną sieć splątanych tradycji, rytuałów i praktyk, które przez tysiące lat kształtowały codzienne życie setek milionów ludzi. To religijność, która nie mieści się łatwo w zachodnich definicjach „wyznania” czy „kościoła”. W Chinach modlitwa…

Sabarimala, czyli spór wokół hinduskiej świątyni. Część 1: Sabarimala jako miejsce kultu

W Indiach co pewien czas powraca debata wokół szczególnego miejsca: keralskiej świątyni Sabarimala – zasad i ograniczeń z nią związanych oraz pytań, na ile praktyki religijne mogą (lub powinny) pozostawać poza kontrolą prawa państwowego. Temat odżywa znowu w związku z kolejnymi sądowymi wyrokami. Chcemy wyjaśnić Wam, dlaczego spór o dostęp do świątyni stał się jednym…

Uszas: Zorza i Strażniczka Niebiańskich Bram

Bogini Uszas – personifikacja porannej zorzy i świtu w ogóle to jedna z ciekawszych żeńskich postaci w panteonie indyjskich bóstw okresu wedyjskiego. Inspiruje, obdarza darami, zapewnia kontynuację cyklu dobowego. Bogato opisywana w tekstach wedyjskich – szczególnie Rygwedzie – bogini ta ma również swoje odpowiedniki w innych tradycjach indoeuropejskich. Jednym z kluczowych rysów wedyjskiej bogini świtu…

Od boga burzy po kosmicznego tancerza. Pięć imion boga Śiwy, które warto znać

W Indiach trwa obecnie Mahaśiwaratri – jedno z najważniejszych świąt hinduizmu, poświęcone Śiwie, jednemu z kluczowych bogów indyjskiej tradycji religijnej. To noc czuwania, modlitwy i kontemplacji, w czasie której wierni medytują zarówno nad kosmicznym wymiarem tego bóstwa, jak i jego bliską, realną obecnością w życiu wyznawców. Śiwa jednak niejedno ma imię i przywoływany jest pod…

Niebo i Ziemia – wedyjscy Boscy Rodzice

Niebo i Ziemia – to oczywista, kosmiczna para znana z większości wierzeń świata. Nie inaczej jest w tradycji wedyjskiej, w której przetrwała para Djaus-Prythiwi. Ich obecność w Wedach jest już tylko echem wspólnej indoeuropejskiej tradycji. Jednak jest to obecność warta odnotowania, by zrozumieć wedyjski panteon i relacje między jego członkami. Jednym z najbardziej uderzających wspólnych…

Boscy bliźniacy w starożytnych Indiach i świecie indoeuropejskim

Aświnowie wyróżniają się w religii wedyjskiej dawnych Indii jako para boskich bliźniąt, określanych mianem „bóstw poranka”, ukazujących się o świcie, zanim wzejdzie słońce, i symbolicznie domykających noc. Jednak historia tej boskiej pary sięga znacznie głębiej w mroki dziejów niż na pierwszy rzut oka może się wydawać. W hymnach wedyjskich przedstawiani są jako opiekunowie i uzdrowiciele,…