Para muzyków wyrzeźbiona jako architektoniczny detal w buddyjskim klasztorze – nic niezwykłego? Ot, element zdobniczy, jakich w sztuce sakralnej mamy na pęczki. Jednak przyjrzyjmy się dokładniej: indyjskie instrumenty, lotosowa podstawa, greckie szaty. Do tego miejsce pochodzenia dzieła – starożytna Gandhara. I okazuje się, że prosta rzeźba może być dowodem istnienia niezwykłego świata, w którym przenikały…
Pierwszy dzwonek w cieniu kwitnących wiśni – o południowokoreańskim systemie szkolnictwa
Unikalny charakter południowokoreańskiej oświaty manifestuje się przede wszystkim w harmonogramie, według którego rok szkolny rozpoczyna się w marcu. Ta różnica względem modelu zachodniego wynika z powojennej synchronizacji kalendarza edukacyjnego z rokiem fiskalnym. W praktyce nauka dzieli się tam na dwa etapy: od marca do lipca oraz od września do lutego, z dłuższą przerwą zimową na…
Pigułka z teorią: Orakulologia, czyli nauka o kościach wróżebnych
Kawałki kości z zapisanymi wróżbami? Ciekawe? Bez wątpienia. Ale czy wymagające dekad skrupulatnych badań? Oczywiście! Chińskie kości wróżebne doczekały się własnej, wyspecjalizowanej dyscypliny naukowej. Mowa o orakulologii (choć częściej spotykaną nazwą są oracle bone studies). Dyscyplina ta zajmuje się jednym z najbardziej fascynujących źródeł wiedzy o dziejach Chin. To właśnie dzięki analizie popękanych łopatek wołów…
Czy dotrzesz do wyjścia?: rozmowa o filmie „Wyjście nr 8” w reż. Genkiego Kawamury
Wyjście nr 8 – opowieść o zwykłym przejściu podziemnym, czy metafora codzienności? W Azjatyckim ujęciu rozmawiamy o tym, jak twórcy filmu budują napięcie poprzez powtarzalność, subtelne różnice i psychologiczną dezorientację widza. To odcinek dla wszystkich, którzy choć raz mieli wrażenie, że utknęli w pętli. Blanka Dżugaj, Gosia Sidz
Dzieje się w Azji: 4 wydarzenia z tygodnia, o których warto wiedzieć
Azja w stanie wojny lub w obliczu groźby wojny. Pakistan bombarduje Afganistan, a USA pod rękę z Tel Awiwem atakują Iran. To drugie wydarzenie to prezent dla Chin, ośmielający je do realizacji własnych celów siłą militarną. Nic więc dziwnego, że do wojny zdaje się szykować Japonia. Oto tydzień w Azji w pigułce. Pierwsze rakiety w…
Uszas: Zorza i Strażniczka Niebiańskich Bram
Bogini Uszas – personifikacja porannej zorzy i świtu w ogóle to jedna z ciekawszych żeńskich postaci w panteonie indyjskich bóstw okresu wedyjskiego. Inspiruje, obdarza darami, zapewnia kontynuację cyklu dobowego. Bogato opisywana w tekstach wedyjskich – szczególnie Rygwedzie – bogini ta ma również swoje odpowiedniki w innych tradycjach indoeuropejskich. Jednym z kluczowych rysów wedyjskiej bogini świtu…
Reset pod znakiem Seollal, czyli o koreańskiej potrzebie powrotu do tradycji
Dziś Seollal (kor. 설날) w Korei Południowej to przede wszystkim logistyczne wyzwanie manifestujące się w masowych powrotach do rodzinnych stron, znanych jako gwigyeong (kor. 귀경). Jest to rzadki moment wytchnienia w pędzącym świecie technologii. Choć obecnie odbieramy to święto jako oczywistą tradycję, jest ono efektem setek lat ewolucji. Ostatecznie Księżycowy Nowy Rok stał się jednym…
Szept, który krzyczy: rozmowa o filmie „Głos Hind Rajab” w reż. Kaouther Ben Hanii
Wsłuchajcie się w głos małej dziewczynki, którą zabiły nie tylko kule izraelskich żołnierzy, ale i obojętność świata. To głos wszystkich dzieci będących ofiarami wojen dorosłych oraz całego narodu palestyńskiego. Głos potężny, choć nie krzyczący, a szepczący. W dzisiejszym odcinku “Azjatyckiego ujęcia” z dr. Filipem Jakubowskim, arabistą i kierownikiem Zakładu Arabistyki i Islamistyki UAM, rozmawiamy o…
Od boga burzy po kosmicznego tancerza. Pięć imion boga Śiwy, które warto znać
W Indiach trwa obecnie Mahaśiwaratri – jedno z najważniejszych świąt hinduizmu, poświęcone Śiwie, jednemu z kluczowych bogów indyjskiej tradycji religijnej. To noc czuwania, modlitwy i kontemplacji, w czasie której wierni medytują zarówno nad kosmicznym wymiarem tego bóstwa, jak i jego bliską, realną obecnością w życiu wyznawców. Śiwa jednak niejedno ma imię i przywoływany jest pod…
Niebo i Ziemia – wedyjscy Boscy Rodzice
Niebo i Ziemia – to oczywista, kosmiczna para znana z większości wierzeń świata. Nie inaczej jest w tradycji wedyjskiej, w której przetrwała para Djaus-Prythiwi. Ich obecność w Wedach jest już tylko echem wspólnej indoeuropejskiej tradycji. Jednak jest to obecność warta odnotowania, by zrozumieć wedyjski panteon i relacje między jego członkami. Jednym z najbardziej uderzających wspólnych…
Kulturazja 