Guanyin (chin. 观音) od wieków jest jednym z najbardziej popularnych bóstw w buddyzmie mahajany. Jej wizerunki można odnaleźć w świątyniach, malarstwie, literaturze oraz opowieściach ludowych, a dla wiernych jest symbolem miłosierdzia i opieki nad cierpiącymi. Choć wywodzi się z buddyzmu, z czasem stała się czymś więcej niż postacią religijną. Weszła na stałe do historii i…
Tag: buddyzm
Buddyzm w Chinach. Z Indii do Kraju Środka
W dziejach Chin buddyzm zajmuje miejsce szczególne. Choć nigdy nie był jedyną religią ani wyłącznym fundamentem chińskiej cywilizacji, przez niemal dwa tysiące lat pozostawał jednym z najważniejszych elementów krajobrazu religijnego i intelektualnego Kraju Środka. Współistniał z konfucjanizmem, który kształtował życie społeczne i polityczne, oraz z taoizmem, głęboko zakorzenionym w rodzimej kulturze i wyobraźni religijnej. Relacje…
Droga, rytuał i przebudzenie. Religijny krajobraz Chin
Religie Chin kojarzą się często z górskimi świątyniami, taoistycznymi mędrcami i spokojem buddyjskich klasztorów. W rzeczywistości jednak chiński świat religijny przypomina raczej ogromną sieć splątanych tradycji, rytuałów i praktyk, które przez tysiące lat kształtowały codzienne życie setek milionów ludzi. To religijność, która nie mieści się łatwo w zachodnich definicjach „wyznania” czy „kościoła”. W Chinach modlitwa…
Co dalej z Dalajlamami? Pytania o przyszłość politycznej władzy, buddyjskiego autorytetu i uniwersalnej nauki
Dalajlama jest duchowym autorytetem dla milionów ludzi, nie tylko Tybetańczyków. Dla tych ostatnich jest jednak przywódcą politycznym, którego rola – w kontekście chińskiej okupacji Tybetu – jest nie do przecenienia. Nic zatem dziwnego, że kluczowy jest temat zbliżającej się nieuchronnie sukcesji po obecnym Dalajlamie. A z sukcesją tą wiążą się zarówno wiekowe tradycje, jak i…
Upadek „Buddyjskiego Raju” i (nie)zapomniane dziedzictwo, czyli starożytny Pakistan część IV
Gandhara była obszarem kluczowym, w którym przez wieki przenikały się kulturowe wzorce z Azji Południowej, Środkowej, Bliskiego Wschodu i świata Śródziemnomorskiego. Spoiwem na wskroś synkretycznej kultury był buddyzm. To właśnie w Gandharze rozwinęła się unikatowa buddyjska kultura, która emanowała na inne obszary Azji. Jednak nawet tak silnie kulturotwórczy potencjał musiał się w końcu wyczerpać. Nie…
Manuskrypty i buddyjskie relikwie, czyli starożytna Gandhara cz. 3
Historia terenów dzisiejszego Pakistanu jest bogata i naprawdę długa. Szczególne znaczenie dla dziejów regionu i całej Azji miały tereny obecnego pogranicza Afganistanu i Pakistanu – w starożytności zwane Gandharą. To miejsce, gdzie funkcjonowała złożona cywilizacja czerpiąca z wzorców indyjskich, śródziemnomorskich i irańskich. Szczególną rolę odgrywał w niej buddyzm. I właśnie o buddyzmie w Gandharze traktuje…
Długie trwanie i wiele oblicz dakini. Nadprzyrodzone istoty kobiece buddyjskiego i hinduskiego tantryzmu
Piękne niebianki, roztańczone demonice, szakale i boginki w erotycznych uściskach. Kim są dakinie, w których jedni widzą niebezpieczne wiedźmy, a inni symbol najwyższej prawdy? Przedstawiamy Wam krótką, biograficzną notkę tej niezwykłej i niejednoznacznej postaci znanej w hinduskich i buddyjskich tradycjach jako dakini. Dominującym wyjaśnieniem znaczenia słowa dakini (ḍākinī) jest wywodzenie go od sanskryckiego rdzenia ḍi…
Buddyzm cz. 3 – O wygasaniu, mądrości i relikwiach: ostatnie chwile Buddy
Gdy natykamy się na sztukę buddyjską bardzo często naszą uwagę przykuwają przedstawienia leżącego Buddy otoczonego przez grupę uczniów. Wbrew temu, czego możemy się spodziewać nie jest to scena odpoczynku Buddy, czy nauczania w pozycji charakterystycznej dla greckich sympozjonów. Wręcz przeciwnie. Przedstawienia te odnoszą się do ostatnich chwil z życia Buddy, do ostatnich przekazywanych przez niego…
Buddyzm cz.2 – Mędrzec z Rodu Śakjów: historia Przebudzenia
Chyba nikt w dziejach – z wyjątkiem Jezusa – nie miał takiego wpływu na duchowość świata, jak Budda. Kim jednak był historyczny Budda? Co o nim wiemy? I co w ogóle oznacza słowo „Budda”? Od Indii, aż po Japonię i Koreę. Od Mongolii po Sri Lankę. A dziś również w domach, centrach medytacyjnych i świątyniach…
Buddyzm cz. 1 – cudowne narodziny Buddy
Wielkie religie uniwersalistyczne, które przechowują pamięć o swoich założycielach w toku dziejów mitologizują te postaci – ich życie opisywane jest w kategoriach archetypowego żywota, odzwierciedlającego rozwój duchowy oraz drogę do szeroko rozumianego „zbawienia” (czy też „wyzwolenia”, „przebudzenia”). Życiorysy duchowych nauczycieli, którzy w oczach ich wyznawców okazywać się mają żywymi manifestacjami sacrum, pełne są legendarnych opowieści….
Kulturazja 