Boscy bliźniacy w starożytnych Indiach i świecie indoeuropejskim

Aświnowie wyróżniają się w religii wedyjskiej dawnych Indii jako para boskich bliźniąt, określanych mianem „bóstw poranka”, ukazujących się o świcie, zanim wzejdzie słońce, i symbolicznie domykających noc. Jednak historia tej boskiej pary sięga znacznie głębiej w mroki dziejów niż na pierwszy rzut oka może się wydawać. W hymnach wedyjskich przedstawiani są jako opiekunowie i uzdrowiciele,…

Królowie, mędrcy czy kapłani ognia? Kim byli biblijni magoi?

Zachodnia część świata chrześcijańskiego obchodzi 6. stycznia święto Objawienia Pańskiego, które upamiętnia właśnie epifanię Chrystusa – objawienie się boskości w ludzkim ciele i rozpoznanie jej przez ludzi. Wspomina się wtedy pierwszy cud w Kanie Galilejskiej, chrzest w Jordanie, a także przede wszystkim wizytę mędrców ze Wschodu, których tradycja zna powszechnie jako „trzech króli”. Pierwowzoru dla…

(Nie)wielka libańska pielgrzymka

Leon XIV jako pierwszy papież modlił się przy grobie maronickiego świętego – Charbela. Ale też Charbel – jak mało który chrześcijański święty – łączy wyznawców różnych religii. Do jego grobu pielgrzymują nawet libańscy muzułmanie. Nie ma religii monoteistycznej, która oparłaby się wpływowi pogańskich wierzeń. Niektóre z wierzeń i praktyk religie abrahamowe przejęły świadomie, jak choćby…

Dziewięciu boskich braci i gwiazdy Wielkiego Wozu w chińskiej diasporze, czyli o Święcie Dziewięciu Cesarskich Bogów

Jak co roku rzesze wiernych w Azji Wschodniej i Południowo-Wschodniej oddają cześć Dziewięciu Cesarskim Bogom poprzez udział w procesjach, świątynnych ceremoniach czy w końcu poprzez rezygnację ze spożywania mięsa w czasie trwania dziewięciodniowego święta. Festiwal ten dzięki chińskiej diasporze zadomowił się w Azji Południowo-Wschodniej i stanowi dziś jeden z najciekawszych elementów religijnego krajobrazu regionu. Święto…

5 mitycznych bohaterów święta Diwali, których trzeba znać

Z jednym z najważniejszych świąt w Indiach – Diwali – wiąże się wiele mitycznych opowieści o bogach i bohaterach. To czas, gdy światło zwycięża nad ciemnością, dobro nad złem, a starożytne opowieści ożywają w domach, świątyniach i na ulicach całego kraju. Zależnie od regionu święto ma różne mityczne wyjaśnienia i odwołuje się do odmiennych boskich…

Bogini wśród nas: nowa Kumari Nepalu

W sercu starego Katmandu, gdzie wąskie uliczki prowadzą do tętniących życiem świątyń, a modlitewne chorągiewki kołyszą się na wietrze, mała dziewczynka wkroczyła w rolę, którą niewielu jest w stanie sobie wyobrazić. Nazywa się Aryatara Shakya. Ma zaledwie dwa lata i osiem miesięcy. A jednak w oczach tysięcy ludzi nie jest już zwyczajnym dzieckiem. Jest Kumari…

Ganeśa – mityczne dzieje, cz. 2

Ganeśa jest jednym z ulubionych hinduskich bóstw. Słoniogłowy bóg uwielbiany jest i czczony w całych Indiach, niezależnie od tradycji, do której należy wyznawca. Historii wyjaśniających jego pochodzenie, wygląd i funkcję jest wiele – my chcemy zaprezentować jedną z ich wersji. Poniższa historia oparta jest przede wszystkim na tekście Śiwa Purany oraz opowieści z Classical Hindu…

Ganeśa – mityczne dzieje, cz. 1

Ganeśa jest jednym z ulubionych hinduskich bóstw. Słoniogłowy niebianin uwielbiany jest i czczony w całych Indiach, niezależnie od tradycji, do której należy wyznawca. Historii wyjaśniających jego pochodzenie, wygląd i funkcję jest wiele – my chcemy zaprezentować jedną z wersji tych opowieści. Poniższa historia oparta jest przede wszystkim na tekście Śiwa Purany oraz opowieści z Classical…

Słoniogłowe bóstwo i gliniane wizerunki. Ganeś Ćaturthi w Indiach

Wśród hinduskich świąt przypadających na letnie miesiące kalendarza zachodniego jest i takie związane z bóstwem szczególnie lubianym przez wyznawców hinduizmu. Mowa o święcie poświęconym Ganeśi, słoniogłowemu bóstwu, którego wizerunek (w nieporównywalnie większym stopniu niż imię) zna wielu z nas – Ganeś ćaturthi. Kim jest boska postać, której wizerunki w Indiach są wszechobecne, a co więcej,…

Dzielenie brzoskwini i synowskie cnoty: LGBTQ+ w tradycji konfucjańskiej

Konfucjanizm nie wypracował jednego, powszechnie akceptowanego poglądu na miłość homoseksualną. Stąd różne interpretacje: od zakazu do tolerancji, nie obejmującej jednak małżeństw jednopłciowych.  Postawa konfucjanizmu wobec homoseksualizmu jest w dużym stopniu zależna od kontekstu kulturowego, w którym funkcjonuje ów system filozoficzny. Inne podejście do tej kwestii mogą więc mieć mieszkańcy Indonezji, zupełnie odmienne natomiast mieszkańcy Chin….